برای ارسال صورتحساب به سامانه مؤدیان، انتخاب الگوی مناسب اهمیت زیادی دارد. هر الگوی صورتحساب الکترونیکی برای نوع خاصی از معاملات و فعالیت‌های اقتصادی طراحی شده و اطلاعات موردنیاز آن با الگوهای دیگر تفاوت دارد.
به همین دلیل، مؤدی قبل از صدور و ارسال صورتحساب الکترونیکی باید مشخص کند معامله او در کدام الگو قرار می‌گیرد. انتخاب اشتباه الگو می‌تواند باعث ثبت نادرست اطلاعات صورتحساب یا ایجاد مشکل در فرآیند ارسال و پذیرش آن در سامانه مؤدیان شود.
در این مطلب با الگوهای صورتحساب الکترونیکی سامانه مؤدیان، انواع آن‌ها، کاربرد هر الگو و تفاوت انواع صورتحساب الکترونیکی آشنا می‌شویم.
صورتحساب الکترونیکی، صورتحسابی است که مشخصات و اطلاعات معامله در قالب مورد تأیید سازمان امور مالیاتی ثبت و از طریق سامانه مؤدیان ارسال می‌شود.
صورتحساب‌های الکترونیکی بر اساس نوع معامله و اطلاعات موردنیاز، الگوهای متفاوتی دارند. بنابراین منظور از «الگو» ساختار و مجموعه اطلاعاتی است که برای یک نوع خاص از صورتحساب در نظر گرفته شده است.
در نتیجه، نوع صورتحساب و الگوی صورتحساب دو مفهوم یکسان نیستند. نوع صورتحساب مشخص می‌کند صورتحساب در چه دسته‌ای قرار دارد و الگو، ساختار اطلاعاتی مورد استفاده برای صدور آن را مشخص می‌کند.
الگوهای صورتحساب الکترونیکی در سامانه مؤدیان، متناسب با نوع فعالیت و ماهیت معامله طراحی شده‌اند. بخشی از این الگوها برای معاملات معمول کسب‌وکارها و برخی دیگر برای فعالیت‌های تخصصی مانند صرافی‌ها، طلافروشی‌ها، پیمانکاری، حمل‌ونقل و صادرات کاربرد دارند.
| شماره الگو | عنوان الگو | کاربرد |
| الگوی ۱ | فروش | فروش کالا و خدمات |
| الگوی ۲ | فروش ارز | معاملات مربوط به فروش ارز |
| الگوی ۳ | طلا، جواهر و پلاتین | معاملات طلا، جواهر و پلاتین |
| الگوی ۴ | قرارداد پیمانکاری | معاملات و قراردادهای پیمانکاری |
| الگوی ۵ | قبوض خدماتی | صورتحساب‌های مربوط به خدمات عمومی و قبوض |
| الگوی ۶ | بلیت هواپیما | فروش بلیت هواپیما |
| الگوی ۷ | صادرات | معاملات صادراتی |
| الگوی ۸ | بارنامه | فعالیت‌های مرتبط با بارنامه و حمل‌ونقل |
| الگوی ۱۱ | بورس اوراق بهادار مبتنی بر کالا | معاملات مرتبط با بورس کالا |
نکته مهم این است که فهرست الگوها ممکن است با توجه به اصلاحات و به‌روزرسانی دستورالعمل‌های سازمان امور مالیاتی تغییر کند. بنابراین برای صدور صورتحساب باید آخرین دستورالعمل‌های اعلام‌شده را ملاک قرار داد.
در ادامه، الگوهای صورتحساب الکترونیکی سامانه مؤدیان و کاربرد هر یک را بررسی می‌کنیم.
الگوی اول صورتحساب الکترونیکی برای فعالان اقتصادی است که کالا یا خدمات می‌فروشند. این الگو محدود به نوع خاصی از کالا یا خدمت نیست؛ بنابراین فروش کالاهای مختلف، از محصولات غذایی و فرش گرفته تا کالاها و خدمات دیجیتال، می‌تواند در چارچوب این الگو قرار بگیرد.
به بیان ساده، اگر فعالیت کسب‌وکار شما شامل فروش کالا یا ارائه خدمات است، الگوی فروش یکی از الگوهای اصلی صورتحساب الکترونیکی است که باید متناسب با شرایط معامله مورد استفاده قرار گیرد.
الگوی دوم صورتحساب الکترونیکی برای معاملات فروش ارز در نظر گرفته شده است و کاربرد آن عمومی نیست.
این الگو برای صرافی‌ها و بانک‌هایی است که مجوز انجام عملیات فروش و مبادلات ارزی دارند. بنابراین صرف اینکه مبلغ یک معامله به ارز محاسبه شده باشد، به معنی استفاده از الگوی فروش ارز نیست؛ موضوع معامله باید فروش ارز باشد.
الگوی سوم صورتحساب الکترونیکی مخصوص فعالان حوزه طلا، جواهر و پلاتین است؛ از جمله طلافروشان، جواهرفروشان و فروشندگان زیورآلات قیمتی.
در این نوع معاملات، صورتحساب باید اجزای مختلف معامله را مطابق الزامات قانونی از یکدیگر تفکیک کند. از جمله این موارد می‌توان به:
اشاره کرد.
این تفکیک اهمیت زیادی دارد، زیرا مبنای محاسبه مالیات و عوارض در معاملات طلا و جواهر با سایر معاملات یکسان نیست.
الگوی چهارم صورتحساب الکترونیکی برای فعالیت‌های پیمانکاری استفاده می‌شود.
در کسب‌وکارهای پیمانکاری، شناسایی درآمد باید مطابق استانداردهای حسابداری و روش مجاز مربوط به قرارداد انجام شود. یکی از روش‌های مورد استفاده، روش درصد پیشرفت کار است.
همچنین قرارداد پیمانکاری باید توسط کارفرما یا پیمانکار در سامانه مؤدیان ثبت شود و شناسه یکتای پیمانکاری به آن اختصاص پیدا کند.
در نتیجه، برای صدور صورتحساب مربوط به قراردادهای پیمانکاری، صرفاً ثبت مبلغ صورتحساب کافی نیست و ارتباط صورتحساب با قرارداد و شناسه یکتای مربوط به آن نیز اهمیت دارد.
به آموزش سامانه مودیان علاقه‌مند هستید؟
|
الگوی پنجم صورتحساب الکترونیکی برای قبوض خدماتی مانند آب، برق و گاز در نظر گرفته شده است.
این صورتحساب‌ها توسط شرکت‌های ارائه‌دهنده خدمات مربوط صادر می‌شوند و به همین دلیل، این الگو در گردش معمول صورتحساب کسب‌وکارهای عمومی کاربرد ندارد.
الگوی ششم صورتحساب الکترونیکی برای شرکت‌های هواپیمایی و شرکت‌های مسافرتی که بلیت هواپیما صادر می‌کنند، طراحی شده است.
در این نوع صورتحساب، درج نوع پرواز، اعم از داخلی یا خارجی، الزامی است.
همچنین اگر شرکت بخواهد از اعتبار مالیات بر ارزش افزوده مربوط به این معامله استفاده کند، باید شرایط و الگوی مناسب را رعایت کند. در این زمینه، استفاده از صورتحساب بلیت هواپیما نوع اول برای برخورداری از اعتبار مالیاتی اهمیت دارد؛ زیرا حمل‌ونقل هوایی مسافر و بار مشمول مالیات بر ارزش افزوده است.
الگوی هفتم صورتحساب الکترونیکی برای معاملات صادراتی مورد استفاده قرار می‌گیرد.
صورتحساب صادراتی باید به کوتاژ صادراتی مرتبط باشد؛ به این معنا که صورتحساب باید به شماره کوتاژ مربوط به عملیات صادراتی لینک شود.
بنابراین هنگام صدور صورتحساب الکترونیکی برای فروش صادراتی، اطلاعات مربوط به کوتاژ و ارتباط آن با معامله اهمیت ویژه‌ای دارد.
الگوی هشتم صورتحساب الکترونیکی مربوط به بارنامه است و برای فعالیت‌های مرتبط با حمل‌ونقل کاربرد دارد.
این الگو در ادامه توسعه ساختار صورتحساب‌های الکترونیکی به مجموعه الگوهای مورد استفاده در سامانه مؤدیان اضافه شده است و فعالان مشمول آن باید اطلاعات مربوط به بارنامه را مطابق الزامات تعیین‌شده ثبت کنند.
الگوی یازدهم صورتحساب الکترونیکی به معاملات بورس اوراق بهادار مبتنی بر کالا مربوط می‌شود.
این الگو نیز در ادامه توسعه الگوهای صورتحساب الکترونیکی سامانه مؤدیان معرفی شده و برای معاملات مشمول این ساختار کاربرد دارد.
اگر هنگام بررسی الگوهای صورتحساب الکترونیکی سامانه مؤدیان با شماره‌های ۸ و ۱۱ مواجه شده‌اید و برایتان سؤال شده که الگوهای ۹ و ۱۰ چه هستند، دلیل آن ساده است.
هفت الگوی نخست، الگوهای اصلی بودند که در ابتدا توسط سازمان امور مالیاتی معرفی شدند. پس از آن، الگوی هشتم و الگوی یازدهم نیز به ساختار الگوهای صورتحساب الکترونیکی اضافه شدند.
بنابراین خالی بودن شماره‌های ۹ و ۱۰ به معنی حذف یا جاافتادگی دو الگو نیست؛ این شماره‌ها در حال حاضر به‌عنوان الگوهای رسمی معرفی‌شده در این ساختار مطرح نیستند.
در این مقاله آموختیم الگوهای صورتحساب الکترونیکی سامانه مؤدیان برای ثبت انواع مختلف معاملات طراحی شده‌اند و هر کدام اطلاعات و کاربرد مخصوص خود را دارند. الگوی فروش، فروش ارز، طلا و جواهر، پیمانکاری، قبوض خدماتی، بلیت هواپیما، صادرات، بارنامه و معاملات مرتبط با بورس کالا از جمله الگوهای مهم هستند.
برای انتخاب الگوی صحیح، نباید تنها به نام فعالیت یا نوع کسب‌وکار توجه کرد؛ بلکه ماهیت معامله، نوع صورتحساب، اطلاعات خریدار و الزامات اختصاصی هر الگو نیز باید بررسی شود.
به همین دلیل، پیش از صدور صورتحساب الکترونیکی بهتر است آخرین دستورالعمل‌های سازمان امور مالیاتی و مشخصات فنی الگوی موردنظر بررسی شود.
اگر در این باره سوالی دارید، خوشحال می‌شویم ما را از دغدغه‌هایتان آگاه کنید و از بخش نظرات با ما در ارتباط باشید. پاسخگوی سوالات شما هستیم.
چند الگوی صورتحساب الکترونیکی در سامانه مؤدیان وجود دارد؟
برای صورتحساب‌های الکترونیکی الگوهای متعددی تعریف شده است و با توجه به به‌روزرسانی دستورالعمل‌ها ممکن است تعداد و ساختار آن‌ها تغییر کند. از جمله الگوهای شناخته‌شده می‌توان به الگوهای فروش، فروش ارز، طلا و جواهر، پیمانکاری، قبوض خدماتی، بلیت هواپیما، صادرات، بارنامه و بورس کالا اشاره کرد.
مهم‌ترین الگوی صورتحساب الکترونیکی کدام است؟
الگوی فروش یکی از پرکاربردترین الگوهای صورتحساب الکترونیکی است، زیرا برای بخش قابل‌توجهی از معاملات فروش کالا و خدمات کاربرد دارد.
آیا الگوی صورتحساب همان نوع صورتحساب است؟
خیر. نوع صورتحساب و الگوی صورتحساب دو مفهوم متفاوت هستند و هنگام صدور صورتحساب باید هر دو بر اساس شرایط معامله تعیین شوند.
برای فروش کالا و خدمات از کدام الگو استفاده می‌شود؟
در معاملات معمول فروش کالا و خدمات، الگوی فروش مورد استفاده قرار می‌گیرد؛ اما نوع صورتحساب باید با توجه به شرایط معامله و مقررات مربوط تعیین شود.
آیا فروش با ارز با فروش ارز یکسان است؟
خیر. فروش کالا یا خدمات با مبلغ ارزی با معامله‌ای که موضوع آن فروش ارز است یکسان نیست و انتخاب الگوی صورتحساب باید بر اساس ماهیت واقعی معامله انجام شود.
اظهارنامه مالیات بر ارزش افزوده یکی از مهم ترین تکالیف مالیاتی کسب‌وکارها برای اقدام ما حسابداران است. هیچ بعید نیست که به دلیل جابه‌جایی
اگر به دنبال بهترین دوره‌های رایگان حسابداری هستید، احتمالاً با فهرست بلندبالایی از آموزش‌ها، ویدئوها و جزوه‌های رایگان روبه‌رو شده‌اید. اما رایگان بودن یک
شرکت تجاری، از انواع مهم شخصیت حقوقی بوده که تولد آن، با ثبت کردن صورت می گیرد و مرگ آن با انحلال. برای اینکه
یکی از اساسی ترین وظایف حسابداری صنعتی، تعیین دقیق بهایابی شرکت تولیدی است. این فرآیند که به بهایابی یا هزینه یابی بهای تمام شده
فرمول‌های حسابداری برای محاسبه، کنترل و تحلیل رویدادهای مالی استفاده می‌شوند. بعضی از آن‌ها پایه محاسبات حسابداری هستند و بعضی دیگر در فعالیت‌های روزمره
استاندارد حسابداری ۴۳ با عنوان «درآمد عملیاتی حاصل از قرارداد با مشتریان» چارچوب واحدی برای شناسایی درآمد عملیاتی ارائه می‌کند. این استاندارد که در
